Langs de Waal in 150 verhalen
Research en redactie van een verhalenreeks over het leven langs de Waal
De Waaldijk wordt op veel plaatsen versterkt en opnieuw ingericht om ook in de toekomst bescherming te bieden tegen hoogwater. Deze ingrijpende werkzaamheden bieden tegelijkertijd een unieke kans om de verhalen van de rivier zichtbaar en beleefbaar te maken.
Voor dit project deed ik onderzoek en schreef ik 150 korte verhalen van circa 50 woorden over het leven langs de Waal. De verhalen brengen de geschiedenis van deze ruige rivier tot leven: van de oudheid tot nu, van hoogwater en dijkversterking tot scheepvaart en natuurlijk de voortdurende strijd én samenwerking tussen mens en water.
Waalverhalen is een project van Stichting Bureau Toerisme en Toerisme Veluwe Arnhem Nijmegen, mede uitgevoerd door Erfgoed Gelderland en mogelijk gemaakt door de gemeenten Lingewaard, Neder-Betuwe, Nijmegen, Overbetuwe, Tiel, West Betuwe, Waterschap Rivierenland en Provincie Gelderland.
Op deze pagina vind je een selectie van mijn persoonlijke favorieten. De volledige reeks van 150 verhalen is te lezen op waalverhalen.nl.
Ochten herrijst
“Toen de oorlog was uitgeraasd, was Ochten geen Ochten meer,” zo kopte de Nieuwe Apeldoornsche Courant in 1948. Ochten lag tegen het einde van de Tweede Wereldoorlog maandenlang in de vuurlinie. Hierdoor was het dorp grotendeels verwoest. Maar na de bevrijding kwam onder burgemeester Jean Houtkoper de wederopbouw. Ochten werd weer Ochten.
De bakenmeester
Dagelijks ging de bakenmeester in de 19de en 20ste eeuw de Waal op om het water te peilen. Met die gegevens plaatste hij bakens: drijvende markeringen die schippers veilig door de vaargeul leidden. De bakenmeester was verantwoordelijk voor de veilige doorvaarbaarheid van hun toegewezen stukje rivier. Voor dit werk moest je sterk, betrouwbaar en een ervaren schipper zijn. Zou jij het kunnen?
Bedankt Cornelia
Tussen 1910 en 1950 las Cornelia Eeuwijk vrijwel iedere dag de waterstand van de Waal af. Weer of geen weer, zij zorgde ervoor dat de gegevens werden vastgelegd en doorgegeven. Pas op 85-jarige leeftijd stopte ze met haar werk. Generaties bewoners vertrouwden op mensen zoals Cornelia om hen te waarschuwen wanneer de rivier gevaarlijk hoog kwam te staan.
Het ontstaan van de Waal
Volgens een oude legende begonnen twee reuzen in Zwitserland met het graven van de Rijn. Via de Bodensee gingen ze naar Bazel, Bingen en Bonn. Na honderd jaar bereikten zij Lobith, waar ruzie ontstond over de route van de rivier. De jongste broer groef verder aan de Rijn, terwijl de oudste afboog en de Waal schiep. Welke broer geef jij gelijk?
Parlevinkers
Voordat we boodschappen lieten bezorgen, waren er parlevinkers op de Nederlandse wateren. Parlevinkers verkochten allerlei goederen zoals levensmiddelen aan schepen. De parlevinker haakte zijn bootje vast aan een voorbijvarend schip en liet zich stroomopwaarts meesleuren. Was de handel afgerond, dan maakte de parlevinker zijn bootje los en dreef hij met de stroming mee terug naar zijn vertrekpunt.
